Notice: Undefined index: alias in /home/people/clients/igrpan/igrwww/www_prod/modules/MleCMS/MleCMS.module.php on line 302
Zespół Genomiki Zbóż
Na skróty

Zespół Genomiki Zbóż

Lider
prof. dr hab. Halina Wiśniewska
Skład
mgr inż. Jolanta Belter
 
Zespół Genomiki Zbóż zajmuje się teoretycznymi i praktycznymi aspektami tworzenia mieszańców międzyrodzajowych i międzygatunkowych, jak również form substytucyjnych, substytucyjno-translokacyjnych i introgresywnych, głównie pszenicy (Triticum aestivum L.), pszenżyta (× Triticosecale Wittm.) i żyta (Secale cereale L.). Badania dotyczą poznania organizacji genomów i kariotypowania oraz analizy mechanizmów indukcji translokacji chromosomowych. Ponadto prowadzone są prace w celu poszerzania bioróżnorodności gatunków oraz wprowadzania nowych genów istotnych dla doskonalenia wartości użytkowej oraz tolerancji na biotyczne i abiotyczne czynniki środowiska.
 
Profil badawczy
  • Poznanie organizacji genomów roślin mieszańcowych uzyskanych w wyniku krzyżowań oddalonych pomiędzy pszenżytem lub żytem a gatunkami rodzaju Aegilops
  • Kariotypowanie roślin mieszańcowych
  • Poznanie mechanizmów genetycznych indukujących translokacje chromosomowe
  • Poszerzanie zmienności genetycznej pszenżyta poprzez krzyżowania międzyrodzajowe, mające na celu wprowadzenie genów związanych z odpornością na choroby zbóż wywoływane przez grzyby patogeniczne, tj.: Puccinia triticina oraz Blumeria graminis
  • Poszukiwanie, gromadzenie oraz wprowadzanie do roślin pszenicy i pszenżyta cech warunkujących tolerancję na choroby powodowane przez grzyby patogeniczne z rodzaju Fusarium (powodujące fuzariozę kłosa) oraz Oculimacula (powodujące łamliwość podstawy źdźbła)
 
Metody badawcze
  • metody cytogenetyczne (fluorescencyjna i genomowa hybrydyzacja in situ)
  • identyfikacja molekularna genów odporności na choroby zbóż, wywoływanych przez grzyby patogeniczne, za pomocą zweryfikowanych markerów molekularnych i izoenzymatycznych
  • kultury pylnikowe in vitro
  • testy inokulacyjne w warunkach polowych i ocena badanych genotypów (markery fenotypowe)
  • inokulacyjne testy szklarniowe (weryfikacja odporności roślin na zakażanie przez grzyby patogeniczne)
 
Obecnie prowadzone prace
  • Badanie podatności na rdzę brunatną (Puccinia triticina) oraz ocena zmienności cech jakościowych linii introgresywnych heksaploidalnego pszenżyta z  wprowadzonymi fragmentami genomu Ae. tauschii
  • Identyfikacja chromosomów w gatunkach diploidalnych i tetraploidalnych kozieńców (Aegilops sp.) oraz w formach mieszańcowych w obrębie plemienia Triticeae.
  • Poszukiwanie, tworzenie, ocena i gromadzenie źródeł odporności na fuzariozę kłosów u pszenicy i pszenżyta.
  • Badanie odporności genotypów pszenicy i pszenżyta na fuzariozę kłosów i akumulację mikotoksyn fuzaryjnych w ziarnie.
  • Identyfikacja oraz wprowadzenie do genomu genów determinujących odporność pszenicy na łamliwość źdźbła powodowaną przez grzyby z rodzaju Oculimacula.
 
Publikacje
  1. Goriewa-Duba K., Duba A., Kwiatek M., Wiśniewska H., Wachowska U, Wiwart M. (2018). Chromosomal distribution of pTa-535, pTa-86, pTa-713, 35S rDNA repetitive sequences in interspecific hexaploid hybrids of common wheat (Triticum aestivum L.) and spelt (Triticum spelta L.). PLoS ONE 13(2): e0192862. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0192862
  2. Majka J., Zwierzykowski Z., Majka M., Kosmala A. (2018). Karyotype reshufflings of Festuca pratensis × Lolium perenne hybrids. Protoplasma 255:451-458, DOI 10.1007/s00709-017-1161-5
  3. Kwiatek M.T., Majka J., Majka M., Belter J., Wiśniewska H. (2017). Adaptation of the pivotal-differential genome pattern for the induction of intergenomic chromosome recombination in hybrids of synthetic amphidiploids within Triticeae tribe. Frontiers in Plant Science doi: 10.3389/fpls.2017.01300
  4. Majka M., Kwiatek M.T., Majka J., Wiśniewska H. (2017). Aegilops tauschii accessions with geographically diverse origin show differences in chromosome organization and polymorphism of molecular markers linked to leaf rust and powdery mildew resistance genes. Frontiers in Plant Science 8:1149. doi: 10.3389/fpls.2017.01149
  5. Majka J., Majka M., Kwiatek M., Wiśniewska H. (2017). Similarities and differences in the nuclear genome organization within Pooideae species revealed by comparative genomic in situ hybridization (GISH). Journal of Applied Genetics 58(1): 151–161, DOI: 10.1007/s13353-016-0369-y
  6. Kwiatek M., Wiśniewska H., Ślusarkiewicz-Jarzina A., Majka J., Majka M., Belter J., Pudelska H. (2017). Gametocidal factor transferred from Aegilops geniculata . Frontiers in Plants Science, 8: 409 doi: 10.3389/fpls.2017.00409
  7. Kwiatek D., Kubicki M., Belter J.,  Jastrząb R., Wiśniewska H., Lis S., Hnatejko Z. (2017). Synthesis, spectroscopic characterization and antifungal activity studies of five novel complexes with pyridine carboxamides. Polyhedron 133: 187-194
  8. Wiśniewska H., Surma M., Krystkowiak K., Adamski T., Kuczyńska A., Ogrodowicz P., Mikołajczak K., Belter J., Majka M., Kaczmarek Z., Krajewski P., Sawikowska A., Lenc L., Baturo-Cieśniewska A., Łukanowski A., Góral T., Sadowski Cz. (2016). Simultaneous selection for yield-related traits and susceptibility to Fusarium head blight in spring wheat RIL population. Breeding Science. 66: 1-12. DOI: 10.1270/jsbbs.66.1
  9. Kwiatek M., Majka M., Majka J., Belter J., Suchowilska E., Wachowska U., Wiwart M., Wiśniewska H. (2016). Intraspecific polymorphisms of cytogenetic markers mapped on chromosomes of Triticum polonicum L. PlosOne, 11(7): e0158883
  10. Majka M., Kwiatek M., Belter J., Wiśniewska H. (2016). Characterization of morphology and resistance to Blumeria graminis of winter triticale monosomic addition lines with chromosome 2D of Aegilops tauschii. Plant Cell Reports, 35: 2125-2135
  11. Kwiatek M., Belter J., Majka M., Wiśniewska H. (2016). Allocation of the S-genome chromosomes of Aegilops variabilis Eig. carrying powdery mildew resistance in triticale (× Triticosecale Wittmack). Protoplasma, 253: 329–343
  12. Kwiatek M., Majka M., Ślusarkiewicz-Jarzina A., Ponitka A., Pudelska H., Belter J., Wiśniewska H. (2016). Transmission of the Aegilops ovata chromosomes carrying gametocidal factors in hexaploid triticale (×Triticosecale Wittm.) hybrids. Journal of Applied Genetics, 57: 305-315
  13. Perlikowski D., Wiśniewska H., Kaczmarek J., Góral T., Ochodzki P., Kwiatek M., Majka M., Augustyniak A., Kosmala A. (2016). Alterations in kernel proteome after infection with Fusarium culmorum in two triticale cultivars with contrasting resistance to Fusarium head blight. Frontiers in Plant Science. 7: 1217: DOI: 10.3389/fpls.2016.01217
  14. Góral T., Wiśniewska H., Ochodzki P., Walentyn-Góral D. (2016). Higher Fusarium Toxin Accumulation in Grain of Winter Triticale Lines Inoculated with Fusarium culmorum as Compared with Wheat. Toxins. 8(10):301: DOI: 10.3390/toxins8100301
  15. Surma M., Adamski T., Wiśniewska H., Kaczmarek Z., Mejza I., Mejza S.F., Kuczyńska A., Krystkowiak K., Mikołajczak K., Ogrodowicz P. (2016). Uni- and multivariate approaches to evaluating the susceptibility of wheat hybrids to Fusarium head blight. Czech Journal of Genetics and Plant Breeding . 52 (4): 132-8. DOI: 10.17221/86/2016-CJGPB
 
Projekty badawcze
  • Nr projektu: 2014/15/N/NZ9/00448
    Tytuł projektu: Doskonalenie genetyczne pszenżyta poprzez krzyżowania oddalone z formami amfiploidalnymi Aegilops tauschii x Secale cereale w celu podniesienia genów odporności na rdzę brunatną
    Kierownik projektu: M. Majka
    Typ: PRELUDIUM
    Okres realizacji: 20 lipca 2015 - 20 stycznia 2019
  • Nr projektu: HOR hn-801-8/14 zad. 2
    Tytuł projektu: Wykorzystanie markerów molekularnych i fenotypowych do identyfikacji genów odporności pszenicy na łamliwość źdźbła powodowaną przez Oculimacula yallundae i O. acuformis
    Kierownik projektu: H. Wiśniewska
    Okres realizacji: 1 stycznia 2014 - 31 grudnia 2020
  • Nr projektu: HOR hn-801-8/14 zad. 14
    Tytuł projektu: Badanie typów odporności pszenżyta ozimego na fuzariozę kłosów za pomocą markerów fenotypowych i metabolicznych
    Kierownik projektu: H. Wiśniewska
    Typ: MRiRW Postęp biologiczny
    Okres realizacji: 1 stycznia 2014 - 31 grudnia 2020