Notice: Undefined index: alias in /home/people/clients/igrpan/igrwww/www_prod/modules/MleCMS/MleCMS.module.php on line 302
Zespół Interakcji Roślina-Mikroorganizm
Na skróty

Zespół Interakcji Roślina-Mikroorganizm

Lider

dr hab. Łukasz Stępień

Skład

prof. dr hab. Jerzy Chełkowski - prof. em.
dr Lidia Błaszczyk
mgr Karolina Górna (Wilman)
mgr inż. Aneta Basińska-Barczak (doktorantka)
mgr inż. Monika Urbaniak (doktorantka)

Wśród zainteresowań naukowych zespołu można wyróżnić dwa zasadnicze nurty. Jeden związany jest z patogenicznymi grzybami toksynotwórczymi (głównie z rodzaju Fusarium) infekującymi rośliny uprawne i zdolnymi do syntezy toksycznych metabolitów wtórnych - mykotoksyn. Głównym celem badań jest analiza genetycznych podstaw biosyntezy poszczególnych grup związków przez różne gatunki grzybów, a także poznanie elementów wpływających na regulację aktywności tych szlaków metabolicznych. Z drugiej zaś strony, badania koncentrują się na grzybach z rodzajów Trichoderma i Clonostachys, wykazujących właściwości mykopasożytnicze względem grzybów Fusarium. Celem tych badań jest poznanie molekularnych mechanizmów warunkujących zdolność grzybów antagonistycznych do rozkładu/ detoksyfikacji mykotoksyn fuzaryjnych oraz ich wpływu na fizjologię rośliny gospodarza.

Profil badawczy

  • Identyfikacja i charakterystyka molekularna grzybów patogenicznychwzględem roślin i owadów oraz antagonistycznych grzybów z rodzajów Trichoderma i Clonostachys.
  • Analiza toksynotwórczości grzybów Fusarium: identyfikacja genów z poszczególnych szlaków metabolicznych oraz analiza toksyn syntetyzowanych w kulturach in vitro.
  • Ocena aktywności enzymów z grupy CWDE syntetyzowanych przez grzyby pasożytnicze i antagonistyczne.
  • Analiza szybkości i intensywności biotransformacji mykotoksyn fuzaryjnych przez szczepy grzybów w hodowlach płynnych oraz identyfikacja genów i enzymów biorących udział w tych procesach.

Metody

  • izolacja grzybów z próbek środowiskowych i prowadzenie ich kultur na podłożach stałych i płynnych,
  • identyfikacja mikroskopowa gatunków grzybów patogenicznych,
  • analiza markerów  RAPD, SCAR, AFLP, SSR, klonowanie i sekwencjonowanie fragmentów DNA, analiza ekspresji wybranych genów metodą qRT-PCR,
  • analizy aktywności enzymatycznych metodami spektrofotometrycznymi,
  • identyfikacja metabolitów drugorzędowych roślin i grzybów metodami UPLC i HPLC-MS.

Obecnie prowadzone prace badawcze

  • Toksynotwórcze gatunki Fusarium – charakterystyka zmienności wewnątrz- i międzygatunkowej w obrębie klastrów genów biosyntezy mykotoksyn,
  • Grzyby Trichoderma i Clonostachys o zdolnościach do rozkładu mykotoksyn – analiza zmienności i aktywności genów kodujących poszczególne enzymy,
  • Analiza ewolucja klastra genów warunkującego biosyntezę cyklicznych peptydów przez grzyby Fusarium, Trichoderma, Beauveria i inne,
  • Metabolity pochodzenia roślinnego potencjalnie wywołujące u Fusarium proliferatum reakcje na stresy,
  • Wpływ obecności grzybów Trichoderma na fizjologię roślin pszenicy – badania na poziomie anatomicznym, metabolicznym i molekularnym.

Wybrane publikacje

  • Górna K., Pawłowicz I., Waśkiewicz A., Stępień Ł. (2016). Fusarium proliferatum strains change fumonisin biosynthesis and accumulation when exposed to host plant extracts. Fungal Biology. DOI: 10.1016/j.funbio.2016.04.004
  • Gromadzka K., Górna K., Chełkowski J., Waśkiewicz A. (2016). Mycotoxins and related Fusarium species in preharvest maize ear rot in Poland. Plant, Soil and Environment 62(8): 348-354. doi: 10.17221/119/2016-PSE
  • Stępień Ł., Waśkiewicz A., Urbaniak M. (2016). Wildly growing asparagus (Asparagus officinalis L.) hosts pathogenic Fusarium species and accumulates their mycotoxins. Microbial Ecology. DOI: 10.1007/s00248-015-0717-1
  • Błaszczyk L., Strakowska J., Chełkowski J., Gąbka-Buszek A., Kaczmarek J. (2016).  Trichoderma species occurring on wood with decay symptoms in mountain forests in Central Europe: genetic and enzymatic characterization. Journal of Applied Genetics DOI: 10.1007/s13353-015-0326-1
  • Najda A.B., Błaszczyk L., Winiarczyk K., Dyduch J., Tchórzewska D. (2016). Comparative studies of nutritional and health-enhancing properties in the “garlic-like” plant Allium ampeloprasum var. ampeloprasum (GHG-L) and A. sativum. Scientia Horticulturae 201: 247-255. DOI: 10.1016/j.scienta.2016.01.044
  • Osińska-Jaroszuk M., Jaszek M., Sulej J., Stefaniuk D., Urbaniak M., Siwulski M., Janusz G (2016). Complex biochemical analysis of fruiting bodies from newly isolated Polish Flammulina velutipes strains. Polish Journal of Mycology
  • Vinale F., Strakowska J., Mazzei P., Piccolo A., Marra R., Lombardi N., Manganiello G., Pascale A., Woo S.L., Lorito M. (2016). Cremenolide, a new antifungal, 10-member lactone from Trichoderma cremeum with plant growth promotion activity. Natural Product Research DOI: 10.1080/14786419.2015.1131985

Projekty badawcze

  • Nr projektu: 2016/19/N/NZ9/01625
    Tytuł projektu: Analiza zmian zachodzących w korzeniach pszenicy zwyczajnej (Triticum aestivum L.) w wyniku interakcji tych roślin z grzybami Trichoderma
    Kierownik projektu: A. Basińska-Barczak
    Typ: PRELUDIUM
    Okres realizacji: 23 czerwca 2016 - 22 czerwca 2018
  • Nr projektu: 2016/19/B/NZ9/03083
    Tytuł projektu: Molekularne podstawy reakcji pszenicy (Triticum aestivum L.) na kolonizację korzeni przez gatunki Trichoderma
    Kierownik projektu: L. Błaszczyk
    Typ: OPUS
    Okres realizacji: 23 czerwca 2016 - 22 czerwca 2019
  • Nr projektu: 2015/17/B/NZ9/03577
    Tytuł projektu: Roślinne związki bioaktywne indukujące odpowiedź na stres u patogenicznego grzyba Fusarium proliferatum

    Kierownik projektu: Ł. Stępień
    Typ: OPUS
    Okres realizacji: 18 stycznia 2016 - 17 stycznia 2019
  • Nr projektu: 2014/15/B/NZ9/01544
    Tytuł projektu: Genetyczne podstawy biosyntezy cyklicznych peptydów przez patogeniczne grzyby z rzędu Hypocreales
    Kierownik projektu: Ł. Stępień
    Typ: OPUS
    Okres realizacji: 20 lipca 2015 - 19 lipca 2018