Instytut Genetyki Roślin
Polskiej Akademii Nauk
Polskiej Akademii Nauk
Roślinne śledztwo: co kryje się w nasionach rzepaku? | Warsztat | Klasy 1-4 szkoły podstawowej
Podczas warsztatów uczestnicy wcielą się w roślinnych detektywów i poprzez proste doświadczenia oraz obserwacje odkryją, co chowa się w nasionach oraz jak różne czynniki stresowe wpływają na wzrost i rozwój roślin. Głównym bohaterem zajęć będzie rzepak – jedna z najważniejszych roślin oleistych, której nasiona są bogatym źródłem tłuszczu.
W pierwszej części warsztatów uczestnicy poznają bliżej nasiona. Wykonają proste doświadczenie z odciskiem olejowym, porównując ślady pozostawiane przez nasiona rzepaku oraz inne łatwe do rozgniecenia nasiona. Dzięki temu przekonają się, że poszczególne nasiona mogą różnić się ilością zgromadzonego oleju. Następnie, korzystając z lup, będą obserwować różne nasiona i porównywać ich wielkość, kształt, kolor oraz powierzchnię. Swoje odkrycia podsumują, tworząc własną mini-gablotkę nasion.
W drugiej części zajęć uczestnicy sprawdzą, jak różne stresy wpływają na rośliny i ich wzrost. Na przykładzie plasterka ogórka zobaczą, że sól powoduje utratę wody z komórek. Dzięki temu dowiedzą się, dlaczego susza i duża ilość soli w glebie mogą być dla roślin niekorzystne. Następnie obejrzą siewki rzepaku rosnące w świetle oraz bez dostępu do światła i przekonają się, jak ważne jest światło dla prawidłowego wzrostu roślin. Na koniec porównają rośliny rzepaku regularnie podlewane z roślinami, które nie otrzymywały wody, i zobaczą, jak brak wody wpływa na ich wygląd i rozwój. Warsztaty mają charakter praktyczny i pokazowy. Wszystkie obserwacje wykonywane są na miejscu. Zajęcia nie wymagają zabierania doświadczeń do domu ani prowadzenia dalszych obserwacji po warsztatach.
Poznajemy DNA - kod życia wokół nas «Досліджуємо ДНК — код життя навколо нас» | Wykład + warsztat | Klasy 1-6 szkoły podstawowej
Na wykładzie uczestnicy dowiedzą się czym jest kod genetyczny, gdzie można go znaleźć i czemu jest on ważny dla otaczającego nas świata. Uczestnicy wyizolują DNA z banana, przyjrzą się jego strukturze i dowiedzą się podstaw budowy kwasu nukleinowego i kodu genetycznego. Na koniec uczniowie zbudują swój własny trójwymiarowy model dwuniciowej helisy.
🇺🇦Wykład również w j. ukraińskim!🇺🇦
Wiesz co jesz | Warsztat | Klasy 1-6 szkoły podstawowej
Opis wkrótce
Aerobiologia - czekam na tytuł i opis | Wykład + warsztat | Klasy 1-8 szkoły podstawowej
Opis wkrótce
Czy ziemniaki lubią upał? | Wykład | Klasy 1-8 szkoły podstawowej
W czasie wykładu słuchacze dowiedzą się skąd pochodzą ziemniaki oraz jakie mechanizmy biologiczne leżą u podstawy tego, że roślina ziemniaka zawiązuje bulwy. Wyjaśnione zostanie również jaki wpływ na rośliny ziemniaka mają zmieniające się warunki klimatyczne.
Ziemniak pod lupą: anatomia i biochemia bulwy | Warsztat | Klasy 1-8 szkoły podstawowej
Czy ziemniak z obiadowego talerza może skrywać fascynujące tajemnice? Oczywiście! Zapraszamy na niezwykłą podróż do wnętrza tej popularnej bulwy. Podczas warsztatów zamienimy się w prawdziwych naukowców i za pomocą profesjonalnego sprzętu zbadamy sekrety biologii i biochemii ziemniaka. W programie warsztatów:
Tajni sprzymierzeńcy roślin. Kto mieszka we wnętrzu pszenicy? | Wykład | Klasy 3-6 szkoły podstawowej
W środku każdej pszenicy mieszkają niewidoczne grzyby i bakterie. To jej tajni sprzymierzeńcy, którzy pomagają roślinie rosnąć i bronić się przed chorobami. Część z nich zbiera z gleby i powietrza, część dostaje w spadku. Podczas wykładu wspólnie zdecydujemy, których lokatorów warto wpuścić do środka oraz przekonamy się, że świat nie dzieli się na dobre i złe grzyby.
Fascynujący świat grzybów mikroskopowych | Warsztat | Klasy 7-8 szkoły podstawowej
Warsztat będzie obejmował praktyczną pracę z materiałem grzybowym oraz mikroskopem. Uczestnicy zapoznają się z różnicami pomiędzy grzybami mikroskopowymi – pleśniami a grzybami wielkoowocnikowymi.
Dzięki swoim niewielkim rozmiarom grzyby mikroskopowe można obserwować się pod mikroskopem w całości, co umożliwia poznanie ich struktur, takich jak strzępki, zarodnie i zarodniki. W przypadku grzybów wielkoowocnikowych, czyli powszechnie spotykanych w lesie, możliwa jest jedynie obserwacja ich fragmentów owocników oraz zarodników.
Jednym z zadań uczestników będzie wykonanie sporprintów, czyli odcisków zarodników powstających w wyniku ich zrzucania przez kapelusz dojrzałego grzyba wielkoowocnikowego. Ponadto uczniowie samodzielnie przygotują preparaty mikroskopowe, wykonają ich barwienie oraz przeprowadzą obserwacje struktur grzybów pod mikroskopem. Zapoznają się również z gotowymi preparatami, co pozwoli im porównać różnorodne struktury i formy grzybów.
Herbicydy w praktyce – jak nauka wspiera rolnictwo | Warsztat | Szkoły podstawowe (kl. 7-8) oraz szkoły średnia
Zajęcia w szklarni doświadczalnej. Poznanie metod planowania doświadczeń herbicydowych, budowy komory opryskowej, zasad doboru rozpylaczy oraz wprowadzenie do precyzyjnego oprysku (drony).
Poznaj chwasty z bliska – biologia i praktyka ochrony roślin uprawnych | Warsztat | Szkoły podstawowe (kl. 7-8) oraz szkoły średnia
Warsztat z identyfikacji gatunków chwastów segetalnych. Samodzielna praca z kluczami, zbiór okazów i przygotowanie zielnika dydaktycznego, omówienie biobedów w bioremediacji pozostałości.
Od żywności do trucizny - składniki żywności z punktu widzenia chemii analitycznej, biochemii i farmacji | Wykład | Szkoły podstawowe (kl. 7-8) oraz szkoły średnia
Opis wkrótce
Mikrokosmos – zadziwiający świat spod mikroskopu skaningowego | Warsztat | Szkoły podstawowe oraz szkoły średnia
Jak wygląda świat niewidoczny gołym okiem? Podczas zajęć uczestnicy poznają możliwości mikroskopii skaningowej i zobaczą niezwykłe obrazy roślin, owadów oraz innych obiektów w ogromnym powiększeniu.
Od rozcieńczenia do kolonii – praktyczne warsztaty mikrobiologiczne | Warsztat | Szkoły podstawowe oraz szkoły średnia
Praktyczna praca z pożywkami agarowymi. Uczniowie uczą się posiewów bakterii metodą rozcieńczeń, zasad sterylizacji oraz obserwacji wpływu czynników zewnętrznych na rozwój kultur bakteryjnych.
Mikroskop jako okno do niewidzialnego świata | Warsztat | Szkoły podstawowe oraz szkoły średnia
Warsztat mikroskopowy z elementami samodzielnego przygotowywania preparatów biologicznych z wody, liści i kultur grzybowych. Nauka precyzyjnej obserwacji mikroskopowej i wnioskowania.
Rola owadów i innych pożytecznych organizmów w ochronie upraw | Wykład | Szkoły podstawowe oraz szkoły średnia
Wskazanie znaczenia naturalnych wrogów szkodników (drapieżcy, parazytoidy) oraz owadów zapylających w agrocenozach. Prezentacja okazów owadów i metod ich wspierania w ramach ochrony biologicznej.
Niewidzialny wyścig na polu – strategie przetrwania roślin, owadów i wyzwania współczesnej nauki | Wykład | Szkoły podstawowe oraz szkoły średnia
Przedstawienie strategii przetrwania roślin i owadów oraz ich znaczenia dla funkcjonowania agroekosystemów. Omówienie wpływu zmian klimatu na rośliny i szkodniki oraz roli nauki w opracowywaniu nowoczesnych metod ochrony roślin.
Nowoczesna ochrona roślin w trosce o zdrowie człowieka i środowiska | Wykład | Szkoły podstawowe oraz szkoły średnia
Wprowadzenie do założeń nowej Wspólnej Polityki Rolnej (WPR). Wyjaśnienie prośrodowiskowych ekoschematów, integrowanej produkcji, biologicznej uprawy i nowoczesnych systemów teledetekcji.
Jakie szkodniki zagrażają uprawom roślin i przyjazne środowisku metody ich ograniczania | Wykład | Szkoły podstawowe oraz szkoły średnia
Omówienie głównych szkodników roślin uprawnych (owady, roztocza, gryzonie). Prezentacja metod niechemicznych (agrotechnicznych, fizycznych, biologicznych) chroniących plon bez pestycydów.
Wykres prawdę Ci powie: prawda to czy fałsz? | Wykład | Szkoły średnie
We współczesnym świecie wykresy i infografiki towarzyszą nam każdego dnia – w prasie, telewizji, a także mediach społecznościowych. Z jednej strony wykresy pomagają lepiej zrozumieć i interpretować dane, z drugiej jednak mogą zawierać błędy, być niewłaściwie zaprojektowane lub celowo wprowadzać odbiorców w błąd. Celem wykładu jest zapoznanie uczniów z przykładami dobrych i złych praktyk stosowanych w wizualizacji danych oraz uwrażliwienie ich na miejsca, w których mogą pojawiać się błędy, manipulacje i dezinformacja.
Aerobiologia - czekam na tytuł | Wykład + warsztat | Szkoły średnie
Opis wkrótce
Micro - social media: czyli jak rośliny rozmawiają z grzybami i bakteriami. | Wykład | Szkoły średnie
Mikrobiomy roślin to ukryty pod ziemią, w korzeniach i w częściach nadziemnych roślin świat mikroorganizmów i grzybów i bakterii. Rośliny, grzyby i bakterie komunikują się ze sobą za pomocą sygnałów molekularnych tworzących sieć przypominającą internet z różnymi platformami czatu. Podczas spotkania uczniowie dowiedzą się jakie mikroorganizmy związane są z roślinami, jak wpływają na życie i zdrowie rośliny, dlaczego rośliny udostępniają im swój organizm jako miejsce do zamieszkania i jakim językiem się w nim porozumiewają
Grzyby w świecie roślin «Гриби в світі рослин» | Warsztat | Szkoły średnie
Na wykładzie uczestnicy dowiedzą się o grzybowych patogenach oraz pomocnikach roślin. Warsztat będzie obejmował prowadzenie powierzchniowej sterylizacji wybranych roślin oraz wykładanie części roślin na płytki Petriego z pożywką w celu ekspozycji grzybów z wnętrza rośliny. Kolejno uczestnicy przygotują preparaty grzybowe, zabarwią je i obejrzą pod mikroskopem. Ostatnim zadaniem będzie rozrysowanie schematu grzyba oraz podpisanie zaobserwowanych struktur grzybowych.
🇺🇦Wykład również w j. ukraińskim!🇺🇦
Ochrona owadów zapylających ze szczególnym uwzględnieniem pszczoły miodnej | Wykład | Szkoły średnie
Znaczenie zapylaczy dla ekosystemów i produkcji żywności. Omówienie zagrożeń chemicznych oraz zasad Integrowanej Ochrony Roślin przyjaznej owadom zapylającym (np. pasy kwietne, miedze).
Biotechnologia w rolnictwie nowoczesnym i precyzyjnym | Wykład | Szkoły średnie
Omówienie nowoczesnych metod inżynierii genetycznej i biologii molekularnej w rolnictwie. Prezentacja innowacyjnych narzędzi diagnostycznych oraz wsparcia dla programów hodowli odpornościowej.
Wirusowe CSI – laboratorium śledcze dla młodych biologów | Warsztat | Szkoły średnie
Warsztat laboratoryjny z diagnostyki wirusologicznej. Uczniowie samodzielnie wykonują izolację kwasów nukleinowych oraz szybką detekcję wirusa nowoczesną metodą izotermicznej amplifikacji (LAMP).
Detektywi w laboratorium – jak wykryć wirusy w roślinach | Wykład | Szkoły średnie
Wprowadzenie w świat wirusów roślinnych. Przedstawienie technik diagnostycznych: od klasycznych testów serologicznych po zaawansowane analizy PCR, LAMP i nowoczesne sekwencjonowanie.
Ślimaki w rolnictwie i ekologii – między pożytecznym ogniwem a roślinożernym wyzwaniem | Wykład | Szkoły średnie
Wykład o biologii, różnorodności gatunkowej i znaczeniu ślimaków w ekosystemach. Szczególne omówienie ekspansji inwazyjnego ślinika pospolitego oraz zrównoważonych metod jego monitorowania.
Roślinne związki chemiczne – przyjaciele czy wrogowie? – szkoły średnie | Wykład | Szkoły średnie
Kofeina, kapsaicyna czy polifenole – czy te popularne metabolity roślinne to dla nas ratunek czy zagrożenie? Uczniowie dowiedzą się, dlaczego ta sama substancja może zarówno działać korzystnie na nasze zdrowie, jak i być szkodliwa, poznając fundamentalną zasadę toksykologii, że to dawka czyni truciznę.
Zostań detektywem – na tropie metabolitów roślinnych – szkoły średnie | Warsztat | Szkoły średnie
Podczas warsztatów uczniowie wcielą się w rolę naukowców badających metabolity roślinne. Uczestnicy poznają wybrane techniki analityczne wykorzystywane do ich wykrywania, a także samodzielnie przeprowadzą analizę jakościową i ilościową tych substancji. Zajęcia rozwijają umiejętność interpretacji wyników doświadczeń, wyciągania wniosków oraz rozwiązywania problemów badawczych.
Monitoring i sygnalizacja agrofagów podstawą w integrowanej ochronie | Wykład | Szkoły średnie
Przybliżenie tematyki monitoringu, sygnalizacji, diagnostyki i rozpoznawania chorób oraz szkodników roślin rolniczych. Uczestnicy poznają zasady integrowanej ochrony roślin, w tym rozpoznawanie agrofagów, określanie progów szkodliwości oraz dostępne narzędzia wspomagające monitoring. Zdobyta wiedza pozwoli lepiej zrozumieć proces produkcji żywności – od założenia plantacji i jej ochrony po zbiór – oraz świadomie oceniać znaczenie ekologii i zdrowej żywności.
Rozpoznawanie najważniejszych chorób i szkodników roślin uprawnych – zboża | Wykład | Szkoły średnie
Przybliżenie tematyki monitoringu, sygnalizacji, diagnostyki i rozpoznawania chorób oraz szkodników roślin rolniczych. Uczestnicy poznają zasady integrowanej ochrony roślin, w tym rozpoznawanie agrofagów, określanie progów szkodliwości oraz dostępne narzędzia wspomagające monitoring. Zdobyta wiedza pozwoli lepiej zrozumieć proces produkcji żywności – od założenia plantacji i jej ochrony po zbiór – oraz świadomie oceniać znaczenie ekologii i zdrowej żywności.
Chwasty w środowisku rolniczym – między konkurencją a równowagą biologiczną | Wykład | Szkoły średnie
Wykład o dwojakiej roli chwastów w agrosystemach: z jednej strony jako konkurencja dla upraw o światło i wodę, z drugiej jako cenne źródło bioróżnorodności i ostoja dla zapylaczy.
Rola ssaków i ptaków w funkcjonowaniu agroekosystemów i produkcji rolniczej | Wykład | Szkoły średnie
Prelekcja o roli dzikich zwierząt w środowisku rolnym. Analiza przyczyn konfliktów na linii rolnictwo-przyroda, szkody łowieckie, wpływ zmian klimatycznych oraz problematyka transmisji chorób (ASF).
Biokontrola – naturalna ochrona roślin | Warsztat | Szkoły średnie
Zajęcia laboratoryjne 'hands-on'. Uczestnicy samodzielnie zakładają doświadczenia in vitro, badając pod binokularem wpływ pożytecznych bakterii i grzybów na ograniczenie wzrostu patogenów.
Groźne, choć niewidoczne: znaczenie nicieni fitofagicznych w uprawach roślin użytkowych | Wykład | Szkoły średnie
Wykład przybliżający tę mało znaną, a kluczową grupę szkodników glebowych. Prezentacja różnorodności nicieni-pasożytów roślin i nowoczesnych metod ich identyfikacji oraz kontroli.
Sama chemia! Jak ocenić bezpieczeństwo żywności? – szkoły średnie | Wykład | Szkoły średnie
Wykład obala popularne mity i pokazuje, że ocena jakości żywności powinna opierać się na twardych dowodach naukowych, a nie na marketingu. Uczniowie dowiedzą się w jaki sposób badacze wykrywają naturalne toksyny, syntetyczne dodatki oraz pozostałości pestycydów – poznają podstawowe metody oceny jakości i bezpieczeństwa żywności. To lekcja krytycznego myślenia o tym, co codziennie trafia do naszych żołądków.
E-dodatki bez tajemnic – czego naprawdę powinniśmy się bać? – szkoły średnie | Warsztat | Szkoły średnie
Konserwanty, barwniki, emulgatory, wzmacniacze smaku – dodatki do żywności budzą wiele emocji, ale czy słusznie? Czy wszystkie „E” są szkodliwe? Uczestnicy warsztatów wspólnie przeanalizują skład popularnych produktów, a także zrozumieją czym są dopuszczalne normy spożycia i ocena ryzyka. Zajęcia rozwijają krytyczne myślenie i pokazują, jak świadomie interpretować informacje zamieszczane na etykietach.
Rozpoznawanie najważniejszych chorób i szkodników roślin uprawnych – okopowe | Wykład | Szkoły średnie
Przybliżenie tematyki monitoringu, sygnalizacji, diagnostyki i rozpoznawania chorób oraz szkodników roślin rolniczych. Uczestnicy poznają zasady integrowanej ochrony roślin, w tym rozpoznawanie agrofagów, określanie progów szkodliwości oraz dostępne narzędzia wspomagające monitoring. Zdobyta wiedza pozwoli lepiej zrozumieć proces produkcji żywności – od założenia plantacji i jej ochrony po zbiór – oraz świadomie oceniać znaczenie ekologii i zdrowej żywności.
Biokontrola – naturalna ochrona roślin - omówienie idei | Wykład | Szkoły średnie
Wprowadzenie do biologicznej ochrony roślin. Omówienie naturalnych mechanizmów obronnych, kooperacji mikroorganizmów i biotechnologicznego wsparcia zrównoważonego rolnictwa.
Systemy doradcze w integrowanej ochronie roślin | Wykład | Szkoły średnie
Przybliżenie tematyki monitoringu, sygnalizacji, diagnostyki i rozpoznawania chorób oraz szkodników roślin rolniczych. Uczestnicy poznają zasady integrowanej ochrony roślin, w tym rozpoznawanie agrofagów, określanie progów szkodliwości oraz dostępne narzędzia wspomagające monitoring. Zdobyta wiedza pozwoli lepiej zrozumieć proces produkcji żywności – od założenia plantacji i jej ochrony po zbiór – oraz świadomie oceniać znaczenie ekologii i zdrowej żywności.
Problemy współczesnej ochrony roślin przed szkodnikami | Wykład | Szkoły średnie
Prelekcja o globalnych wyzwaniach rolnictwa: powstawaniu odporności szkodników na insektycydy, wycofywaniu chemicznych substancji aktywnych w UE i poszukiwaniu ekologicznych biopestycydów.
W laboratorium Kliniki Chorób Roślin – nauka od kulis | Warsztat | Szkoły średnie (profil biol-chem)
Wizyta w profesjonalnym laboratorium. Praktyczne poznanie etapów śledztwa fitopatologicznego – od dostarczenia próbki chorej rośliny, przez izolację sprawcy, po diagnostykę molekularną (PCR, elektroforeza).
Bank Patogenów – metody przechowywania mikroorganizmów | Warsztat | Szkoły średnie (profil biol-chem)
Wykład połączony z prezentacją metod krioprezerwacji grzybów i bakterii. Pokaz konserwacji izolatów pod olejem mineralnym, w ciekłym azocie i systemie Bacto Protect.
Jak działają herbicydy – nauka o skuteczności i bezpieczeństwie stosowania | Wykład | Szkoły średnie (profil biol)
Fizjologiczne i biochemiczne aspekty działania herbicydów w chwastach segetalnych. Warsztaty z interpretacji etykiet preparatów pod kątem dawek, okresu karencji i zasad BHP.
Niewidzialni wrogowie roślin – jak bakterie chorobotwórcze wpływają na plony i bezpieczeństwo żywności | Wykład | Szkoły średnie (w tym rolnicze)
Wykład o znaczeniu fitopatogenicznych bakterii (np. Pseudomonas, Xanthomonas) dla upraw i produkcji bezpiecznej żywności. Omówienie wpływu ocieplenia klimatu na migrację nowych patogenów bakteryjnych.
Mikroświat – jak badać mikroorganizmy z gleby | Warsztat | Szkoły średnie (w tym rolnicze)
Warsztat laboratoryjny. Pobieranie próbek glebowych, seryjne rozcieńczenia, posiewy mikrobiologiczne oraz nauka izolowania bakterii wspierających wzrost roślin (PGPR).
Zidentyfikuj sprawcę choroby – w laboratorium fitopatologa (Bakterie) | Warsztat | Szkoły średnie (w tym rolnicze)
Uczniowie w roli diagnostów laboratoryjnych. Analiza objawów chorobowych na porażonych tkankach roślin, posiewy, testy fizjologiczne i identyfikacja bakterii Pseudomonas/Xanthomonas.
Niewidzialni sprzymierzeńcy roślin – jak mikroorganizmy pomagają w rolnictwie przyszłości (PGPR) | Wykład | Szkoły średnie (w tym rolnicze)
Wprowadzenie w fascynujący świat mikroorganizmów glebowych. Prezentacja roli bakterii promujących wzrost roślin (PGPR) oraz ich wykorzystania w rolnictwie regeneratywnym do ograniczenia chemizacji upraw.
Copyright Instytut Genetyki Roślin Polskiej Akademii Nauk
